Một Số Điểm Mới Đáng Lưu Ý Trong Điều Trị Mụn Trứng Cá

Điều trị mụn trứng cá luôn là một vấn đề được quan tâm. Trong những năm qua, người ta có rất nhiều biện pháp khác nhau được ứng dụng trong điều trị. Những ghi chú này được rút ra từ các bài báo, các bài thuyết trình tại hội nghị Học viện Da liễu Hoa Kỳ gần đây.

Kháng sinh

Doxycycline liều thấp đối với mụn trứng cá được đưa ra thảo luận về việc sử dụng liều MIC (liều ức chế tối thiểu) trong điều trị mụn trứng cá. Liều MIC được cho là làm giảm mức interleukin-1, interleukin-6 và hoạt động của enzym metalloproteinase, đây là những chất trung gian gây viêm. Liều doxycycline 20 mg x 2 lần/ngày. Liều này không tương đương với liều 50 mg mỗi ngày một lần vì liều này cao hơn MIC. Liều MIC được cho là có tác dụng giảm viêm mà không gây kháng thuốc, nhạy cảm ánh sáng và nhiễm nấm. Trong các thử nghiệm với mụn trứng cá, sau điều trị bằng doxycycline 20 mg 2 lần/ngày làm giảm hơn 50% cả mụn nhân và các tổn thương viêm. Kết quả khả quan đã đạt được sau 2 tháng. Bởi vì sự cải thiện tương đối chậm, doxycycline liều thấp có thể hữu ích hơn cho việc duy trì hơn là khởi đầu trị liệu.

Trimethoprim-Sulfamethoxazole trên mụn nặng

Thuốc Sulfa ít được sử dụng cho mụn trứng cá do tần suất xuất hiện các phản ứng phụ cao. Tuy nhiên, chúng có thể được sử dụng khi các kháng sinh khác thất bại, đặc biệt khi isotretinoin không được chỉ định. Một số bác sĩ da liễu cho biết đáp ứng với trimethoprim-sulfamethoxazole có hiệu quả tương đương với isotretinoin. Tuy nhiên, không giống như isotretinoin, hiệu quả của trimethoprim-sulfamethoxazole không được duy trì sau khi ngưng điều trị. Những tác dụng bất lợi hầu như luôn xảy ra trong 4-6 tuần đầu điều trị. Điều trị dài hạn (hơn 1 năm) phổ biến ở các bệnh nhi được điều trị dự phòng bệnh viêm tai giữa và bàng quang mạn tính. Tuy nhiên, bệnh nhân vẫn nên được kiểm tra định kỳ các thông số cận lâm sàng. Một gợi ý để giảm liều thuốc là sử dụng thuốc vào giờ đi ngủ do thận giảm hoạt động vào ban đêm và sự bài tiết thuốc ít xảy ra cho đến sáng.

Mụn sẩn trên trán

Một số bệnh nhân bị mụn trứng cá có nhiều mụn sẩn trên trán và đôi khi trên vai. Những trường hợp này có thể do sự phát triển quá mức của Pityrosporum. Tình trạng này đáp ứng với điều trị bằng thuốc kháng nấm. Một lựa chọn để điều trị mụn do Pityrosporum gây ra là ketoconazole đường uống. Không giống như các imidazole khác, ketoconazole là một chất thân dầu. Liều lượng điển hình được sử dụng của ketoconazole là 200 mg/ngày trong 5 ngày, tiếp theo là 400 mg mỗi tuần một lần trong 5 tuần (tổng liều 15 viên). Mặc dù ketoconazole có tính chất kháng androgen nhưng đáp ứng trước tiên với liều thấp là đặc tính chống nấm của nó.

Thất bại trong điều trị hormones và isotretinoin

Trẻ em ở tuổi vị thành niên có thể cần sử dụng isotretinoin để đảm bảo hiệu quả điều trị. Trong một số trường hợp, đây là những bệnh nhân có hàm lượng androgen cao. Nghịch lý, phụ nữ trẻ có androgen cao có thể có đáp ứng nhanh hơn (trong vòng 1 tháng) với isotretinoin. Tuy nhiên, ngưng sử dụng thuốc có thể dẫn đến tái phát trong vòng vài tháng.

Việc điều trị mụn có thể hữu ích bằng các liệu pháp làm hạ thấp mức androgen. Cyproterone acetate được cho là rất hữu ích, nhưng chưa có ở Hoa Kỳ. Liệu pháp tiêu chuẩn hiện nay ở Mỹ là spironolactone 100-200 mg/ngày đơn thuần hoặc kết hợp với thuốc ngừa thai uống. Nhiều bác sĩ da liễu không muốn sử dụng spironolactone vì lo ngại sự phát triển có thể của ung thư vú. Vấn đề này có thể mang tính lý thuyết hơn thực tế.

Bên cạnh đó, một dạng thuốc kết hợp của ethinyl estradiol (dạng estrogen tổng hợp) với drospirenone (một progestin tổng hợp có nguồn gốc từ 17 alpha-spirolactone, một chất tương tự spironolactone) được sử dụng trong hầu hết các thuốc ngừa thai uống hiện nay cũng đang được điều tra để điều trị mụn trứng cá. Các thử nghiệm lâm sàng ở châu Âu trên các tác nhân này cũng cho thấy nhiều hứa hẹn. Khi kê toa hoặc các thuốc tránh thai khác để điều trị mụn trứng cá, điều quan trọng cầu lưu ý bệnh lý đông máu trên bệnh nhân.

Chế độ ăn và mụn trứng cá

Có sự khác biệt đáng ngạc nhiên về tỷ lệ mụn trứng cá giữa xã hội truyền thống và hiện đại. Sự khác biệt này không chỉ đơn thuần là do sự khác biệt di truyền giữa các quần thể mà có thể là do các yếu tố môi trường khác nhau. Trong đó, vai trò của chế độ ăn trong mụn trứng cá vẫn còn gây tranh cãi.

Có những trường hợp trong đó chế độ ăn uống có thể đóng một vai trò gây bệnh của mụn trứng cá. Chế độ ăn uống có thể ảnh hưởng đến sản xuất androgen nội sinh. Giảm cân và sử dụng metformin làm giảm nồng độ insulin trong huyết tương và làm giảm mức androgen giảm. Mức insulin cũng như yếu tố tăng trưởng (IGF) được báo cáo là tăng cao trong mụn trứng cá, tolbutamide được báo cáo cải thiện mụn trứng cá. Tăng insulin máu có thể sẽ có sự gia tăng sản xuất androgen, dẫn đến sự kích thích các bào bã nhờn. Sự kích thích tế bào này gây hình thành nhân mụn được chứng minh trong ống nghiệm. Có lẽ hiệu ứng này liên quan đến mức androgen. Trong bất kỳ trường hợp nào, đối với một bộ phận nhỏ các bệnh nhân bị mụn trứng cá, tăng insulin máu có thể kích thích sản xuất androgen nội sinh, dẫn đến sự phát triển hoặc trầm trọng của mụn trứng cá. Đối với một số bệnh nhân bị mụn trứng cá, chế độ ăn kiêng giảm cân có thể hữu ích.

Các tiếp cận mới trong điều trị mụn

Các nghiên cứu gần đây trong điều trị mụn trứng cá đã chuyển sang các phương pháp vật lý để tiêu diệt vi khuẩn Propionibacterium acnes hoặc tuyến bã nhờn. Cả hai phương pháp tiếp cận này hiện đang được thực hiện thông qua liệu pháp quang.

Quang trị liệu

Porphyrin là sản phẩm tự nhiên của P. acnes và chúng rõ ràng làm cho P. acnes nhạy cảm trong điều trị vì chúng là mục tiêu tác động của liệu pháp trị liệu bằng ánh sáng. Sự tiếp xúc của vi khuẩn với ánh sáng xanh (405-420 nm) dẫn đến việc tạo ra các peroxid. Các thử nghiệm mở rộng của ánh sáng xanh như đơn trị liệu cho thấy phần lớn bệnh nhân có phản ứng tốt với phương pháp điều trị này. Trong một số trường hợp, phản ứng xuất hiện rất ấn tượng. Một số ít bệnh nhân không cải thiện hoặc có vẻ trầm trọng hơn.

Laser

Laser có thể được sử dụng như một nguồn ánh sáng để điều trị mụn trứng cá. Laser xung (fluorescent-dye) tần số thấp (585 nm) là phương thức điều trị hiệu quả cho các tổn thương viêm ở mụn trứng cá. Một lần điều trị duy nhất có thể làm giảm mức độ tổn thương viêm cho đến 12 tuần sau điều trị.

Kết luận

Xem xét lại một số vấn đề gần đây trong điều trị mụn có thể có giá trị cho bác sĩ lâm sàng. Doxycycline liều thấp hoặc trimethoprim-sulfamethoxazole dài hạn có thể có hiệu quả một lựa chọn điều trị. Không phải tất cả các nốt sần, nốt sần và nang trong mụn trứng cá là tổn thương mụn trứng cá thực sự và chúng có thể không đáp ứng với liệu pháp thông thường. Chế độ ăn có ảnh hưởng đến việc sản xuất insulin có thể làm tăng sản xuất androgen và kích thích tế bào sản xuất bã nhờn da. Đây là một lý do cho thấy chế độ ăn là một yếu tố môi trường quan trọng liên quan đến sự phát triển của mụn trứng cá. Những cách tiếp cận mới đối với điều trị bằng laser hoặc ánh sáng xanh có thể thay thế cách tiếp cận dược lý hiện nay.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *