TÁC DỤNG CỦA MỘT SỐ CHẤT CHỐNG OXY HÓA DÙNG NGOÀI DA

Để đạt được hiệu quả tối ưu khi sử dụng ngoài da, một chất chống oxy hóa cần đạt những tính chất sau: có khả năng thâm nhập và đạt nồng độ cao (nhất là ở lớp ngoài cùng của da), có khả năng bảo vệ tế bào khỏi các stress oxy hóa, không có độc tính tại chỗ hay toàn thân, thích hợp để thêm vào các sản phẩm chăm sóc da, ổn định sau khi thêm vào thành phẩm và thoa lên da.

Chất chống oxy hoá giúp bảo vệ da chống lại các gốc tự do

Các chất chống oxy hóa vốn rất kém bền, dễ bị oxy hóa và trở nên bất hoạt. Việc đảm bảo sự ổn định trong công thức, thấm tốt qua biểu bì và duy trì được tác dụng sinh học là một thách thức lớn khi bào chế những chế phẩm ngoài da chứa nhóm hợp chất này. Hơn nữa, trong quá trình nghiên cứu cần lưu ý khả năng trung hòa lẫn nhau. Các chất chống oxy hóa bền ở pH acid, việc sử dụng thêm acid ferulic (một chất chống oxy hóa vòng phenol có ở thực vật) có thể tăng cường sự ổn định của dung dịch L-ascorbic acid (vitamin C) và α-tocopherol (vitamin E).

Sự thẩm thấu hoạt chất qua da

Để tăng cường khả năng thấm của hoạt chất, nhà bào chế cẩn sử dụng thêm chất tăng thấm (diện hoạt, chất giữ ẩm và dung môi), liposome (cấu trúc lipid kép nhỏ bao bọc các chất chống oxy hóa lại, ngăn không cho chúng bị phân hủy), sử dụng nanocapsule (lõi thân dầu được bao quanh bởi các polymer). Tuy vậy, liều dùng cao hơn của một hợp chất không đồng nghĩa với việc sẽ gia tăng hiệu quả khi sử dụng chúng, vì khả năng xâm nhập của mỗi phân tử đều sẽ đạt giới hạn nhất định.

Tác dụng của một số hoạt chất chống oxy hoá dùng ngoài

Hợp chất Phân loại Cơ chế tác dụng Chỉ định Ưu & nhược điểm
Vitamin C Tan trong nước Coenzyme cho quá trình tổng hợp collagen; kháng viêm; hỗ trợ chất chống oxy hóa khác; làm sáng da Da bị tổn hại do ánh sáng, lão hóa, bệnh sắc tố Có ích cho lão hóa nội sinh và ngoại sinh
Vitamin E Vitamin tan trong dầu Bảo vệ da khỏi ánh nắng, kháng viêm, dưỡng ẩm Da bị tổn hại do ánh nắng Tác dụng hợp lực với vitamin C
Vitamin K Vitamin tan trong dầu Hóa hướng động bạch cầu, thực bào, kháng viêm, đông máu Bầm tím, bệnh của mạch máu dưới da Kích ứng da khi dùng ngoài da
Vitamin B3 Vitamin tan trong nước Kháng viêm, trị mụn, sáng da Da bị tổn hại do ánh sáng, mụn, gốc oxy hóa tự doacea, da nhạy cảm Không kích ứng, dùng được với nhiều bệnh sắc tố, làn da nhạy cảm
Vitamin B5 Vitamin tan trong nước Dưỡng ẩm, kháng viêm Khô da, da nhạy cảm, chậm lành vết thương Thích hợp với da nhạy cảm
Vitamin A Vitamin tan trong dầu Tăng tổng hợp và giảm thoái giáng collagen Lão hóa nội sinh và ngoại sinh, rạn da Được chứng minh là một trong những tác nhân quan trọng chống lão hóa ở người
Ubiquinone (Coenzyme Q10) Chất chống oxy hóa tan trong dầu Giảm tổn thương do UVA Nếp nhăn mịn Ít nghiên cứu
Idebenone Tiền chất dạng tổng hợp của coenzyme Q10 Dưỡng ẩm, cải thiện kết cấu Nếp nhăn mịn Ít nghiên cứu
Chiết xuất trà xanh Thành viên của họ flavonoid Loại bỏ gốc tự do, ngăn chặn tổn thương ADN, bảo vệ khỏi ánh nắng Lão hóa ngoại sinh Ít nghiên cứu
Đậu nành (genistein) Hạt đậu nành Nguồn flavonoid dồi dào, chống oxy hóa, làm sáng da, ngừa ung thư, giảm phù nề Lão hóa da Hiệu quả với ít nghiên cứu
Lycopene Thực vật chứa carotenoid Bảo vệ da khỏi ánh nắng mặt trời Lão hóa da do ánh nắng mặt trời Ít nghiên cứu về chế phẩm dùng ngoài da
Lutein Thực vật chứa carotenoid Bảo vệ da khỏi ánh nắng mặt trời, dưỡng ẩm Lão hóa da do ánh nắng mặt trời Hiệu quả khi dùng đường uống
Pycnogenol Chiết xuất từ cây thông có chứa flavonoid sinh học Bảo vệ da khỏi ánh nắng, chống oxy hóa, kháng viêm Lão hóa da do ánh nắng mặt trời, bệnh sắc tố, nám da Bổ sung vai trò của kem chống nắng
Coffeeberry Chất chống oxy hóa từ quả café Ức chế sự đứt gãy collagen Nếp nhăn, rối loạn sắc tố Ít nghiên cứu
Chiết xuất lựu Hợp chất đa vòng phenol Chống oxy hóa, kháng viêm, bảo vệ da khỏi ánh nắng Lão hóa da do ánh nắng mặt trời Ít nghiên cứu về hiệu quả chống lão hóa ở người
Alpha-lipoic acid Chất chống oxy hóa tự nhiên tan trong cả nước và dầu Loại bỏ gốc oxy hóa tự do Lão hóa da Có thể gây viêm da dị ứng
Resveratrol Chất chống oxy hóa tự nhiên Ức chế chất trung gian gây viêm và quá trình peroxid hóa lipid, loại bỏ gốc tự do hiệu quả, ức chế tín hiệu tế bào gây ra sự lão hóa da do bức xạ UV Lão hóa da do ánh nắng mặt trời Hướng đi mới của dược mỹ phẩm, chất chống oxy hóa tiềm năng